Tek Çatı Altında Farklı Hizmetler: Aggregator Model Nedir?

Bir girişim denildiğinde aklımıza çoğu zaman yeni bir ürün geliştirmek, bir uygulama tasarlamak ya da bir hizmet sunmak gelir. Peki bir girişimci, ürünü kendisi üretmeden de insanlara değer sunabilir mi? Evet.

Günümüzde bazı girişimler yeni bir ürün ortaya çıkarmak yerine, farklı hizmetleri veya hizmet sağlayıcılarını insanların kolayca ulaşabileceği tek bir çatı altında bir araya getiriyor. İşte bu noktada karşımıza Aggregator Model çıkıyor.

Bir Girişimin Yaptığı İş Sadece Üretmek Değildir

Bir girişimcinin değer yaratmasının tek yolu bir şey üretmek değildir. Bazen asıl ihtiyaç, zaten var olan hizmetlere ulaşmayı kolaylaştırmaktır.

Bir öğrencinin okulunda özel ders almak istediğini düşünelim. Bir yanda kimya konusunda başarılı ve ders vermek isteyen öğrenciler, diğer yanda ders desteğine ihtiyaç duyan öğrenciler var. Ortada aslında bir hizmet mevcut. Fakat iki tarafın birbirinden haberi olmayabilir.

Bir girişimci burada yeni bir ders icat etmek yerine, ders vermek isteyenlerle ders almak isteyenleri bir araya getiren bir sistem oluşturabilir.

Girişimin sunduğu değer, dersin kendisi değil; doğru kişilerin birbirine ulaşmasını kolaylaştırmaktır. Aggregator Model'in temelinde de buna benzer bir düşünce bulunur:

“Var olan hizmetleri daha kolay, düzenli ve ulaşılabilir hâle getirebilir miyim?”

Aggregator Model Nedir?

Aggregator Model, farklı hizmet sağlayıcılarını veya seçenekleri tek bir marka, platform ya da deneyim altında bir araya getiren iş modeli olarak düşünülebilir.

Girişimci her hizmeti kendisi üretmek zorunda değildir. Onun yerine farklı kaynakları bir araya getirir ve kullanıcı için daha kolay bir deneyim oluşturur.

Günlük hayattan düşünelim; bir kişi şehirde ulaşım ihtiyacı duyduğunda tek tek araç sahiplerini aramak istemeyebilir. Bir uygulama üzerinden farklı sürücülere ulaşabilmek işini kolaylaştırır. Ya da bir kişi yemek sipariş etmek istediğinde her restoranın ayrı ayrı internet sitesine girmek yerine birçok seçeneği tek bir yerde görmek isteyebilir. Burada girişimin sunduğu en önemli şeylerden biri kolaylık ve erişimdir.

Peki Girişimci Burada Ne Kazanıyor?

İlk bakışta şu soru akla gelebilir:

“Hizmeti başkaları veriyorsa girişimci nasıl para kazanıyor?”

Girişim; hizmet sağlayıcılardan komisyon alabilir, işlem başına ücret uygulayabilir veya farklı bir gelir modeli oluşturabilir.

Örneğin bir platformda 100 farklı hizmet sağlayıcısı bulunduğunu düşünelim. Platform bu hizmetlerin tamamını kendisi üretmiyor olabilir. Ancak müşterinin bu hizmetlere ulaşmasını sağlıyor, seçenekleri düzenliyor ve işlemin gerçekleşmesine aracılık ediyor. Yani girişimcinin oluşturduğu değer, yalnızca fiziksel bir ürün değildir. İnsanların zamanını, arama çabasını ve karar verme sürecini kolaylaştırmak da bir değerdir.

Bir Araya Getirmek Neden Değerli?

İnternette bilgi ve seçeneklerin sayısı arttıkça başka bir problem ortaya çıkıyor: Doğru seçeneği bulmak.

Bir öğrencinin okul projesi için fotoğrafçı aradığını düşünelim. Çevresinde onlarca fotoğrafçı olabilir. Fakat hangisi öğrenci bütçesine uygun? Hangisi okul etkinliklerinde deneyimli? Hangisi istenilen tarihte müsait? Bu bilgileri tek tek araştırmak zaman alabilir.

Bir girişim bu hizmet sağlayıcılarını belirli kriterlere göre bir araya getirirse kullanıcı için önemli bir kolaylık sağlayabilir.

Burada girişimin yaptığı şey aslında oldukça basittir. Dağınık olan seçenekleri daha ulaşılabilir hâle getirmek. Fakat bunu başarılı bir şekilde yapmak, düşündüğümüz kadar kolay değildir.

Her Şeyi Aynı Yere Koymak Yetmez

Bir girişimin farklı hizmetleri tek bir yerde toplaması, tek başına başarılı olacağı anlamına gelmez.

Çünkü kullanıcı şunu bilmek ister: “Buradaki seçeneklere neden güvenmeliyim?”

Bu nedenle hizmet sağlayıcıların seçilmesi, bilgilerin doğru olması, kullanıcı deneyiminin kolaylaştırılması ve güvenilir bir sistem oluşturulması önemlidir.

Örneğin bir öğrenci etkinlikler için hizmet veren bir platform geliştirdi. Platformda fotoğrafçılar, tasarımcılar, müzisyenler ve organizasyon ekipleri bulunuyor. Eğer kullanıcı karşısında yüzlerce seçenek görüyor ancak hangisinin güvenilir olduğunu anlayamıyorsa, platformun çok sayıda hizmet sunması tek başına avantaj olmayabilir.

Demek ki girişimcinin görevi yalnızca “bir araya getirmek” değil, aynı zamanda “anlamlı bir şekilde düzenlemek” olabilir.

Girişimci Bir Köprü Kurabilir

Aggregator Model'i anlamanın en kolay yollarından biri onu bir köprü gibi düşünmektir.

Bir tarafta hizmet sunanlar vardır. Diğer tarafta bu hizmete ihtiyaç duyanlar. Girişim ise iki taraf arasındaki ulaşımı kolaylaştırır.

Burada önemli olan, “Ben ne üretebilirim?” sorusunun yanında, “İnsanların birbirine ulaşmasını nasıl kolaylaştırabilirim?” sorusunu da sorabilmektir.

Peki Bu Model Her Girişim İçin Uygun mu?

Hayır. Bir girişimin Aggregator Model'i kullanabilmesi için öncelikle gerçekten bir dağınıklık veya ulaşım problemi olması gerekir.

Eğer insanların zaten kolayca ulaşabildiği bir hizmeti sadece başka bir yerde tekrar sunuyorsanız, ortaya güçlü bir değer çıkmayabilir. Bu nedenle girişimci kendisine şu soruları sorabilir:

İnsanlar şu anda aradıkları hizmeti bulmakta zorlanıyor mu?

Farklı seçenekleri karşılaştırmak zaman alıyor mu?

Hizmet sağlayıcılar müşterilere ulaşmakta zorlanıyor mu?

Ben iki tarafın birbirine ulaşmasını kolaylaştırabilir miyim?

Eğer bu soruların cevapları “evet” ise ortada değerlendirilebilecek bir girişim fırsatı olabilir.

Girişimcilikte Değer Her Zaman Yeni Bir Şey Üretmek Değildir

Girişimcilik bazen hiç kimsenin düşünmediği yepyeni bir ürün ortaya çıkarmak gibi görünür.

Oysa bazen çevremizde zaten bulunan şeylere farklı bir gözle bakmak yeterlidir. Belki sorun yeni bir ürünün eksikliği değildir. Belki sorun; seçeneklerin dağınık olması, insanların birbirini bulamaması veya doğru hizmete ulaşmanın çok fazla zaman almasıdır. Aggregator Model bize tam da bunu hatırlatır:

Girişimci her zaman yeni bir şey üretmek zorunda değildir. Bazen var olanları doğru şekilde bir araya getirmek de yenilikçi bir fikre dönüşebilir.

Bu nedenle bir girişim fikri düşünürken yalnızca: “Ne üretebilirim?” diye sormak yerine, “İnsanların birbirine ulaşmasını nasıl kolaylaştırabilirim?” sorusunu da sormak, hiç fark etmediğimiz yeni fırsatları görmemizi sağlayabilir.